دندان های حساس | تشخیص و درمان

دندان های حساس | تشخیص و درمان

دندان هاي حساس

احساس درد تيز و كوتاه (گذرا) هنگام خوردن مواد غذايي سرد، گرم، شيرين، مسواك زدن يا نخ كشيدن، دلايل متفاوتي دارد، از جمله: پوسيدگي دندان، ترك يا شكستگي دندان، سائيدگي مينا، ترميم هاي نامناسب و معيوب ، عريان شدن بخشي از ريشه دندان كه مي تواند به علت بيماري هاي پريودنتال (لثه و بافتهاي نگهدارنده اطراف دندان)، تحليل لثه، مسواك زدن غلط يا اعمال فشار زياد هنگام مسواك زدن باشد.

علت ايجاد درد

دندان از دو بخش تاج و ريشه تشكيل شده است. تاج دندان سالم (منظور از تاج، بخشي از دندان است كه در دهان قابل رويت مي باشد.) توسط يك لايه سطحي سخت به نام مينا پوشيده و حفاظت مي شود. ريشه دندان (بخشي از دندان كه در زير خط لثه و داخل استخوان فك قرار دارد) نيز توسط لايه سطحي به نام “سمنتوم” محافظت مي‌شود. بافت داخلي دندان، در زير مينا و سمنتوم را “عاج دندان” مي نامند كه داراي تعداد زيادي كانال هاي ميكروسكوپي مي باشد و تا بخش مركزي دندان (مغز دندان) يعني بخش اعصاب و عروق دندان امتداد دارند.

وقتي عاج، لايه پوششي سطح خود يعني مينا يا سمنتوم را به هر علتي از دست مي دهد. وجود كانال هاي عاجي باعث مي شود كه گرما، سرما، مواد غذايي اسيدي يا چسبنده، قادر به تحريك اعصاب داخلي دندان شوند. اين موضوع باعث حساس شدن دندان ها و احساس درد و ناراحتي هنگام جويدن، خوردن و آشاميدن مواد غذايي و نوشيدني هاي سرد و گرم و شيرين يا حتي هنگام نفس كشيدن و استنشاق هواي سرد مي شود.

تشخيص

معاينات دوره اي و منظم توسط دندانپزشك، براي تشخيص و درمان زودرس پوسيدگي هاي دنداني، بيماري هاي پريودنتال و ساير مشكلات دهاني از اهميت بسياري برخوردار است.

درمان

بر اساس علت ايجاد حساسيت دنداني، راهكارهاي متفاوتي وجود دارد:

• اگر حساسيت دندان ها بر اثر پوسيدگي دندان، شكستگي و ترك دندان، پركردگي هاي قديمي معيوب و يا بيماري هاي پريودنتال و لثه باشد، درمان‌هاي مناسب براي رفع اين مشكلات انجام خواهد شد.

• در صورت عدم وجود هر يك از موارد بالا، مشكلي با عنوان حساسيت عاجي دندان (Dentin Hypersensitivity) مطرح مي‌شود كه معمولا به علت سائيدگي هاي ميناي دندان و باز شدن دهانه كانال‌هاي عاجي مي باشد. اين سائيدگي ها مي تواند ناشي از مسواك زدن نادرست و محكم، عادت‌هاي غير طبيعي مانند فشار دادن دندان ها و سايش دندان ها روي هم (دندان قروچه)، رژيم غذايي اسيدي و بيماري هاي گوارشي مانند “رفلاكس”(بازگشت اسيد از معده به مري) يا به اصطلاح عاميانه”ترش كردن معده” باشد.

معمولا شايعترين شكايت بيماران در اين موارد حساسيت به سرما، شيريني و محرك هاي تماسي مانند مسواك زدن مي‌باشد. براي درمان اين مشكل، مهمترين فاكتور حذف علت به وجود آورنده است، مانند:

الف) كاهش مصرف مواد اسيدي مانند آب مركبات، نوشيدني هاي گاز دار و …

ب) درمان مشكلات گوارشي مانند رفلاكس اسيدي

ج) اصلاح روش مسواك زدن، استفاده از مسواك نرم، عدم اعمال فشار هنگام مسواك زدن، عدم استفاده از خميردندان هاي ساينده (خميردندان هاي ضد جرم يا سفيدكننده)

د) رعايت بهداشت مناسب، متاسفانه در اكثر افراد مبتلا به حساسيت دنداني، عدم رعايت بهداشت دهان و دندان به علت درد نواحي حساس، باعث تجمع پلاك ميكروبي و به دنبال آن تخريب لثه و بيماري هاي پريودنتال مي شود كه به تدريج وضعيت را وخيم تر مي‌كند.

ه) در بيماران مبتلا به عادات غيرطبيعي دهان، ضمن تشخيص علت و برطرف كردن آن، ممكن است.براي مدتي استفاده از محافظ هاي دهاني به خصوص براي سايش هاي دنداني شبانه توصيه شود.

بعد از حذف علل اصلي ايجاد كننده، اولين مرحله درماني، درمانهاي خانگي است كه شامل:

• استفاده از خميردندان هاي ضد حساسيت حاوي فلورايد: مكملهاي پتاسيم مانند پتاسيم نيترات يا استرانسيوم كلرايد، اين خميردندان ها حاوي تركيباتي هستند كه باعث مي‌شوند انتقال حس از سطح دندان به اعصاب دندان بلوكه شود. نكته مهم اين كه بعد از مسواك زدن، شستشوي كامل با آب توصيه نمي‌شود. زيرا براي اثربخشي مطلوب مواد ضدحساسيت خمير دندان، تماس طولاني تر آنها با دندان مطلوب تر است.

• استفاده از دهانشويه هاي ضد حساسيت: درمان هاي خانگي معمولا باعث كاهش فوري حساسيت دندان نمي شوند و معمولاً 2 تا 4 هفته زمان براي اعمال اثر آنها لازم است. اگر بهبودي حاصل شد ادامه همين مرحله درماني مناسب است. ولي در صورتي كه اين محصولات خانگي، مشكلات حساسيت دنداني را برطرف نكند، درمان‌هاي داخل مطب توسط دندانپزشك توصيه مي‌شود.

• دندانپزشك تركيبات ضد حساسيت موضعي مانند ژل‌هاي فلورايد، پتاسيم نيترات و يا مواد چسبنده رزيني خاصي در نواحي حساس دندان استفاده مي‌كند.

• گاهي در تحليل هاي شديد لثه، ممكن است پيوند لثه براي پوشش نواحي عريان تجويز شود.

• گاهي حساسيت دندان بسيار شديد و مداوم بوده و با راه‌هاي فوق درمان نمي‌شود. در اينگونه موارد گاهي درمان ريشه (عصب كشي) دندان تجويز خواهد شد.


دکتر پیام توکلی

جراح دندانپزشک ، متخصص آسیب شناسی دهان

دندانپزشک متخصص اصفهان

جهت مشاهده صفحه اینستاگرام دکتر پیام توکلی دندانپزشک متخصص اصفهان کلیک کنید.


مطالب پیشنهادی :

واژه شناسی پروتز چیست؟

مصرف قطره آهن در كودكان

چند راه حل و توصیه در استفاده از قطره آهن

حفظ دندان های کودک

درمان های پروتز چیست؟

درمان های پروتز چیست؟

درمان های پروتز چیست؟

آشنایی با  درمان های پروتز

اصطلاح پروتز به معنای یک جسم مصنوعی است.که جانشین یک عضو یا قسمتی از یک عضو از دست رفته بدن می شود. پروتزهای جایگزین کننده دندانها و نسوج اطراف آنرا پروتزهای دندانی می نامند. درمانهای پروتزی کلا به دو دسته ثابت و متحرک تقسیم می شوند. پروتزهای دندانی می توانند متکی به ایمپلنت یا conventional (معمولی) باشند.

1. درمانهای پروتز ثابت conventional:

این درمانها شامل ساخت post ،crown (روکش) و یا Fix partial denture(بریج)، Laminate پرسلنی، FRC و مریلند بریج هستند.

درمانهای دندانهای عصب كشي شده(RCT) :

در درمان دندانهای روت کانال شده هم می توان از روشهای ترمیمی استفاده کرد هم می توان این دندانها را روکش کرد. انتخاب نوع درمان بستگی به میزان نسج سالم باقی مانده دارد. لازم به ذکر است که هر دندان RCT نیاز به روکش ندارد و اگر دیواره های دندان نسبتا سالم مانده باشند می توان این دندانها را ترمیم نمود ولی در بیشتر مواقع این دندانها نیاز به روکش و قبل از آن ساخت post دارند .

POST:

در مواردی که تاج دندان RCT شده به شدت تخریت شده باشد. post ساخته می شود در ساخت post با استفاده از فضای ریشه یک تاج مصنوعی برای دندان ساخته می شود که به آن (core) گفته می شود سپس مراحل ساخت روکش انجام می شود.

انواع POST:

1. Post های پیش ساخته که می توانند فلزی یا سرامیکی (Fiber) باشند.

2. Post & core های ریختگی.

POST های پیش ساخته:

در شرایطی که بیش از ½ از نسج تاج دندان باقی مانده باشد.می توان از آنها استفاده کرد. این post ها در مطب بصورت آماده موجودند و برای آماده سازی کانال باید از Dril های مخصوص خود آنها استفاده کرد بعد ازسمان کردن post پیش ساخته داخل کانال قسمت تاجی یا core با استفاده از مواد ترمیم build up می شود و معمولا می توان تراش و قالبگیری روکش را در همان جلسه انجام داد.

Post & core ریختگی:

اگر نسج باقی مانده دندان از ½ کمتر باشد دیگر نمی توان از post های آماده استفاده کرد و حتما باید Post & core ریختگی ساخته شود. بعد از آماده سازی کانال الگوی Post & core با استفاده از رزین ساخته شده و به لابراتوار جهت ریختگی ارسال می شود. درجلسه بعد post داخل ریشه دندان سمان می شود بنابراین این درمان حداقل به دو جلسه نیاز دارد، درجلسه دوم بعد از سمان Post & core داخل ریشه، قالبگیری جهت ساخت روکش انجام می شود.

ساخت Crown (روکش):

مراحل ساخت روکش در مورد دندانهای RCT شده توضیح داده شد. در مورد دندانهای Vital (زنده) اگر تخریب دندان به اندازه ای باشد که با درمانهای ترمیمی نتوان آنرا بازسازی کرد این دندان نیاز به روکش دارد. جهت ساخت روکش ابتدا دندان تراش داده شده، قالبگیری انجام می شود و روکش توسط لابراتوار ساخته می شود. این روکشها می توانند Full metal (تمام فلز)، PFM (چینی متصل به فلز) و تمام سرامیک و یا کامپوزیتی باشند که بر حسب شرایط و خواسته بیمار نوع روکش انتخاب می شود معمولا روکشهای تمان سرامیک به دلیل اینکه در ساختار آنها فلز به کار نرفته زیباتر هستند و بیشتر در نواحی قدامی از آنها استفاده می شود. روکشهای تمام فلز فقط در دندانهای خلفی کاربرد دارند.

Fix partial denture (بریج):

در مواردی که یک و یا تعداد بیشتری دندان از دست رفته باشد و در هر دو سمت ناحیه بی دندان، دندان موجود باشد، یکی از روشهای جایگزین دندانهای از دست رفته ساخت بریج یا FPD است که پیش آگهی درمان بستگی به تعداد دندانهای از دست رفته و میزان استحکام دندانهای پایه دارد.

در این روش دندانهای پایه دو طرف ناحیه بی دندانی تراشیده می شوند و دندانهای از دست رفته با اتصال به روکش دندانهای پایه جایگزین می شوند. به این دندانهای جایگزین شده اصطلاحا Pontic گفته می شود. البته امروزه با توجه به متداول شدن درمان ايمپلنت بهتر است دندانهای از دست رفته توسط ايمپلنت جایگزین شوند و تا حد امکان از ساخت بریج اجتناب شود.

Porcelain Laminate Veneer:

ساخت وینرها یک روش محافظه کارانه برای بهبود بخشیدن به ظاهر دندانهای قدامی است در مواردی که فرم یا رنگ دندانهای قدامی مطلوب نیست به جای روکش کردن آنها می توان از لامینت استفاده کرد. در این روش سطح لبیال و گاهی لبه اینسایزال دندانها تراش بسیار مختصری داده می شود و بعد از قالبگیری در لابراتوار یک پوسته پرسنلی بسیار نازک ساخته می شود و به این ترتیب رنگ و کانتور دندان اصلاح می شود.

در روشی دیگر می توان به جای استفاده از پرسلن از قرار دادن کامپوزیت بطور مستقیم روی سطح لبیال دندانهای قدامی استفاده کرد که به آن composite laminate veneer گفته می شود.

2. پروتزهای متحرک:

درمانهای متحرک شامل Removable partial denture (پروتزهای پارسیل متحرک)، Full denture (دست دندان کامل) و Occlusal splint ها هستند این پروتزها همانطور که از اسمشان پیداست متحرکند و بیمار خود می تواند در صورت لزوم آنها را از دهان خارج کرده و مجددا جایگذاری کند.

Removable partial denture:

پروتزهای پارسیل متحرک برای جایگزینی دندانها در شرایطی استفاده می شود.که بیمار تعدادی از دندانهایش را از دست داده و به هر دلیلی امکان ساخت پروتزهای ثابت وجود ندارد.

پروتزهای پارسیل کلا به دو دسته تقسیم می شوند:

1. پروتزهای پارسیل کرم کبالت: که در ساختمان آنها یک ساختار یا چار چوب فلزی جهت افزایش استحکام بکار رفته و ساخت آنها یک درمان دائمی یا طولانی مدت تلقی می شود.

2.پروتزهای پارسیل آکریلی: ساختار فلزی ندارند و بیشتر به عنوان درمان بینابینی (Transitional) و یا موقتی (intrim) کاربرد دارند و استفاده طولانی مدت از آنها می تواند باعث تخریب بافت و دندانهای باقی مانده شود.

Full denture:

یا پروتز کامل در بیماران کاملا دندان برای جایگزینی کل دندانهای از دست رفته ساخته می شود.

Occlusal splint:

اسپلینتهای اکلوزالی برای بیماران مبتلا به اختلالات مفصلی یا (Temporo- mandibular disorder) TMD ساخته می شوند. این بیماران ممکن است دچار دردهای مفصلی گیجگاهی – فکی، درد عضلات جونده محدودیت باز کردن دهان و حرکات فکی، سایشهای دندانی و Bruxism clenching (دندان قروچه) باشند.

این اسپلینیت یک وسیله شفاف آکریلی U شکل است که معمولا برای فک بالا ساخته می شود، می تواند به دو صورت Hard و Saft (سخت و نرم ) باشد ولی در اکثر موارد نوع سخت آن تجویز می شود. اگر این اسپلینت برای محافظت دندانها از سایش هنگام خواب تجویز شود و بیمار فقط شبها از آن استفاده کنند به آن Night guard گفته می شود .


دکتر پیام توکلی

جراح دندانپزشک ، متخصص آسیب شناسی دهان

دندانپزشک متخصص اصفهان

جهت مشاهده صفحه اینستاگرام دکتر پیام توکلی دندانپزشک متخصص اصفهان کلیک کنید.


مطالب پیشنهادی :

پريودنتيست كيست؟

واژه شناسی پروتز چیست؟

مصرف قطره آهن در كودكان

چند راه حل و توصیه در استفاده از قطره آهن

حفظ دندان های کودک

چند راه حل و توصیه در استفاده از قطره آهن

چند راه حل و توصیه در استفاده از قطره آهن

چند راه حل و توصیه در استفاده از قطره آهن:

1. ریختن قطره در عقب دهان:

قطره آهن را به کمک قطره چکان تا حد امکان در انتهای دهان کودک بریزید تا کمترین تماس را با دندانها داشته باشد. برای کودکان بزرگتر، می توان قطره آهن را با آبمیوه ای مانند آب سیب مخلوط کرد و از کودک بخواهیم آبمیوه را با کمک نی بنوشد. چرا که نوشیدن با نی سبب تماس کمتر مایع با دندانها می شود.

حتی با چکاندن قطره در قسمت انتهایی دهان، چون ممکن است مقداری از آهن با بزاق دهان ترکیب شده باشد و سپس با بزاق روی دندانها منتقل شده باشد، بهتر است پس از قطره کمی آب به کودک بنوشانیم و یا حتی در صورت امکان روی دندان را با پنبه مرطوب پاک کنیم. رعایت بهداشت دهان کودک به وسیله یک مسواک کوچک انگشتی یا مسواک مخصوص شیرخوران (سر کوچکی دارد)، علاوه بر حذف آهن از سطح دندان باعث می شود که دندانها سفید، سالم و بهداشت دهان رعایت شود.

در مواردی که کمی از دندان کودک دچار تغییر رنگ شده باشد، شاید بهتر باشد که مقدار بسیار اندکی خمیر دندان مخصوص کودکان را روی مسواک گذاشته و در شبانه روز 2 مرتبه دندانها را مسواک بزنیم. با این عمل معمولا رنگ تیره و ظاهر نامطبوع دندان از بین می رود و دندان تا حدی ظاهر نرمال پیدا می کند. ضمن اینکه سلامت سایر دندانها نیز حفظ می شود. عموما خمیردندانهای مخصوص کودکان فاقد فلوراید یا حاوي فلوراید بسیار کمی است. اگر کودک هنوز قادر نیست آب دهانش را پس از مسواک زدن بیرون بریزد و یا طعم خوب خمیر دندان کودک را تحریک به قورت دادن خمیر دندان می کند، لازم است اضافه خمیر دندان پس از مسواک زدن با یک تکه پنبه مرطوب کوچک از دهانش پاک شود.

2. اسید اسکوربیک یا ویتامین C:

جذب آهن را افزایش داده و لبنیات و چای، سبب کاهش جذب آن می شود. در نتیجه بهتر است قطره آهن یا غذاهای حاوی آهن همراه با آب سیب یا آب پرتقال مصرف شود. همچنین واضح است که باید از شیر دادن به کودک بلافاصله پس از مصرف قطره آهن پرهیز کرد. همانطور که قبلا ذکر شد، عموما توصیه می شود که مصرف قطره آهن تا حدود 2 سالگی ادامه یابد. اما این به این معنی عدم نیاز فراتر بدن به آهن نیست، پس از این سنین هم لازم است که در برنامه غذایی کودکان، غذاهای حاوی آهن گنجانده شود. این مواد غذایی شامل اسفناج، لوبیا، عدس، تخم مرغ، زردآلو، انجیر خشک، گوشت قرمز، ماهی و جگر است. با مصرف این خوراکیها می توان تا حد زیادی از خطر فقر آهن در اطفال و بزرگسالان پیشگیری کرد.


دکتر پیام توکلی

جراح دندانپزشک ، متخصص آسیب شناسی دهان

دندانپزشک متخصص اصفهان

جهت مشاهده صفحه اینستاگرام دکتر پیام توکلی دندانپزشک متخصص اصفهان کلیک کنید.


مطالب پیشنهادی :

جرم دندان چگونه تشكيل می شود؟

ضرورت جرم گیری دندان

پريودنتيست كيست؟

واژه شناسی پروتز چیست؟

مصرف قطره آهن در كودكان

واژه شناسی پروتز چیست؟

واژه شناسی پروتز چیست؟

واژه شناسی پروتز

پروتز كامل يا دست دندان

در بيماراني كه به هر دليل تمامي دندان هاي خود را از داده اند، ساخته می شود. در این پروتز یک سری دندان کامل در ماده ای که شبیه لثه در دهان ما مي باشد، چيده مي شود و پس از چند جلسه امتحان در دهان، پخته شده و تحويل بيمار مي گردد.

پروتز كامل يا دست دندان (متكي بر ايمپلنت)

همان دست دندان معمولي مي باشد با اين تفاوت كه در هر فك بيمار چند ايمپلنت گذاشته شده و سپس دست دندان روي ايمپلنت ها سوار مي شود كه گير آن بسيار بهتر از دست دندان خالي بوده و همچنين استخوان بيمار در طول زمان حفظ مي گردد. اين پروتز توسط ايمپلنت حمايت مي شود.

پروتز پارسيل

در بيماراني كه تعدادي از دندانها از دست رفته اند و دندانهاي باقي مانده کمتر از آن هستند که این تعداد از دست رفته به نحوی به آنها چسبانده شوند در این موارد بیسی از جنس فلز یا رزین از روی قالب دهان بیمار تهیه شده و دندانهای از دست رفته روی این بیس سوار می شوند. این پروتز توسط اجزای ظریفی به بافتهای دهان بیمار و به دندانهای مجاور گیر می کند و در دهان باقی می ماند.

روکش کامل یا کراون کامل

اگر بخش زیادی از بافت هر دندان در اثر پوسیدگی یا شکستگی از دست رفته باشد یک روکش ‏‏‏‏‏تمامی بافتهای باقیمانده را می پوشاند که شکل دندان را باز سازی کرده و از آسیب و شکستن بخش باقیمانده دندان محافظت می کند.

پارسیل کراون

نوعی روکش است که تمامی تاج باقیمانده دندان را نمی پوشاند بلکه فقط بخشی از آن را باز سازی و می پوشاند.

لامینیت ونیر یا ونیر فاسیال

در مواردی که حفظ زیبایی ظاهری قابل توجه در دندان های قدامی نیاز است و دندان از سایر لحاظ سالم می باشد ‏‏‏‏‏‏‏‏کاربرد دارد. این پروتز لایه ی سرامیک نازکی است که با رزین مخصوص به سطح دندان متصل می گردد.

بریج

اگر تعداد کمی از دندان های مجاور هم از دست رفته و دندانهای مجاور باقیمانده آنها سالم و قوی باشند می توان دندانهای مجاور فضای بی دندانی را تراش داده و سپس یک پروتز که هم شامل دندانهای از دست رفته بوده و هم شامل روکش روی دندانهای مجاور می باشد را یک در محل چسباند.

پروتز ایمپلنت

در بیمارانی که دندان از دست رفته توسط ایمپلنت جایگزین شده است بخش تاجی دندان را که در دهان دیده می شود پروتز ایمپلنت گویند.

پست و کور

در دندانهایی که عصب کشی شده اند و بخش زیادی از تاج دندان از دست رفته است از داخل ریشه قالب گیری شده و یک قطعه ی فلزی یا رزینی که به شکل داخل ریشه می باشد داخل ریشه چسبانده می شود که به آن پست گویند. سپس بخشی از تاج دندان را که از دست رفته است بازسازی می کنند که به این قسمت کور گویند. در نهایت این کور تراش داده شده و روی آن سوار می گردد.


دکتر پیام توکلی

جراح دندانپزشک ، متخصص آسیب شناسی دهان

دندانپزشک متخصص اصفهان

جهت مشاهده صفحه اینستاگرام دکتر پیام توکلی دندانپزشک متخصص اصفهان کلیک کنید.


مطالب پیشنهادی :

ری پلنتاسیون چیست؟

روش نگهداری وسایل ارتودنسی ثابت

جرم دندان چگونه تشكيل می شود؟

ضرورت جرم گیری دندان

پريودنتيست كيست؟

ضرورت جرم گیری دندان

ضرورت جرم گیری دندان

ضرورت جرم گیری:

ضرورت انجام جرم ‌گیری با توجه به مضرات تجمع میکروب ها و تشکیل پلاك ‌ها در دهان اجتناب ‌ناپذیر است.چرا كه جرم نه ‌تنها بافت لثه را از بین می ‌برد، بلکه موجب پوسیدگی دندان نیز می‌ شود. با تخریب هر چه بیشتر بافت لثه، موجب لق ‌شدن دندان‌ ها گردیده كه در نهایت راهی جز كشیدن دندان را برای بیمار باقی نخواهد گذاشت.

اما جرم ‌گیری باید حتما به وسیله فرد آموزش ‌دیده انجام شود.تا از آسیب‌ های احتمالی به مینای دندان جلوگیری شود. دندانپزشكان انجام جرم ‌گیری را هر 6 ماه توصیه می‌ كنند.كه البته زمان آن در افراد مختلف متفاوت است.

اما رعایت بهداشت دهان و دندان‌ ها (استفاده منظم از مسواک و نخ دندان) نقش بسیار مهمی در عدم تجمع جرم و به خصوص تغییر رنگ دندان ‌ها ایفا می ‌كند. استفاده از خمیردندان ‌هایی كه به ضد جرم معروف هستند اگرچه در كوتاه‌ مدت ممكن است مفید باشد و رنگ دندان ‌ها را سفید نماید، اما در طولانی‌ مدت به علت وجود مواد ساینده در آن ها روی دندان ‌ها خراش ایجاد كرده و زمینه را جهت رسوب املاح بزاق و تجمع میكروب ‌ها و تشكیل پلاك فراهم می‌ كند.

آيا جرمگيري باعث لقي دندانها مي شود؟

همان ‌طور كه اشاره شد جرم دندان پس از تشكیل به مرور زمان لثه را تخریب كرده و جایگزین بافت لثه می ‌گردد. در اثر عقب‌ نشینی لثه، بین دندان‌ ها فضای خالی ایجاد می ‌شود كه این فضاها توسط جرم دندان پر می شود و با مشاهده دندان ها، تنها قسمتی از جرم تشكیل شده قابل رویت است و قسمت اصلی آن كه جایگزین لثه تخریب شده است قابل دید نیست. پس از جرم‌ گیری این فضاها آشكار شده و لثه ی از بین رفته دیده می ‌شود و این تصور غلط را به وجود می ‌آورد كه جرم ‌گیری سبب از بین رفتن بافت لثه شده است.

از طرفی با جرم ‌گیری و پاك شدن جرم از فضاهای به وجود آمده در اثر تخریب لثه، دندان‌ ها حالت لق‌ شدگی پیدا می‌ كنند و فرد گمان می‌ كند این عدم استحكام دندان در اثر جرم‌ گیری است حال آن كه این لق‌ شدگی در اثر تجمع جرم به وجود آمده و به علت تجمع جرم مشهود نبوده است.


دکتر پیام توکلی

جراح دندانپزشک ، متخصص آسیب شناسی دهان

دندانپزشک متخصص اصفهان

جهت مشاهده صفحه اینستاگرام دکتر پیام توکلی دندانپزشک متخصص اصفهان کلیک کنید.


مطالب پیشنهادی :

ارتباط سلامت لثه ها و سلامت جسم

انواع بیهوشی در دندانپزشکی

ری پلنتاسیون چیست؟

روش نگهداری وسایل ارتودنسی ثابت

جرم دندان چگونه تشكيل می شود؟

روش نگهداری وسایل ارتودنسی ثابت

روش نگهداری وسایل ارتودنسی ثابت

روش نگهداری وسایل ارتودنسی ثابت

– براکت ها عامل انتقال نیروهایی هستند که ارتودنتیست از طریق سیم ها به دندان ها اعمال می کند.تا آنها را ردیف نماید. با گذشت زمان و با هرچه صاف تر شدن تاج دندان ها، ارتودنتیست برای مدیریت وضعیت ریشه دندان ها از سیم های سفت تر استفاده می کند.

در نتیجه اگر بیمار، در طی مراحل بعدی درمان، به هر دلیلی باند و چسبندگی براکت ها به دندان ها را بشکند. ضمن ایجاد اختلال در روند درمان، به علت آن که دندانی که براکتش دچار شکستگی باند شده و از روال درمان جدا گردیده و از حرکت باز مانده در حالی که دیگر دندان ها تحت تاثیر نیروی سیم به حرکت خود ادامه داده اند. ارتودنتیست نمی تواند براکت آن دندان را با همان سیم ضخیم بچسباند. پس باید سیم خود را چند سایز نرم تر نماید تا آن دندان بتواند بدون صدمه به وضعیت بقیه دندان ها برسد وهم سطح آنها شود. این کار یعنی طولانی شدن بی فایده طول مدت درمان.

مسئولیت نصب براکت ها و دیگر وسایل ارتودنسی برای اولین بار به عهده کلینیک می باشد.و از آنجایی که هزینه نصب مجدد براکت های شکسته شده و دیگر وسایلی که به هر دلیلی توسط بیمار دچار خرابی و یا مفقودی گردند به عهده بیمار می باشد بنابراین، عدم رعایت نکات لازم جهت حفظ براکت ها و وسایل ارتودنسی، باعث هر چه گران تر شدن درمان می گردد.


مطالب پیشنهادی :

درمان بوی بد دهان


– اولین چیزی که باید در آغاز درمان ارتودنسی بدانیم.این است که روش تغذیه و نوع مواد غذایی و خوراکی که قبل از شروع ارتودنسی استفاده می کردیم.را باید متناسب با درمان ارتودنسی تا حدودی تغییر بدهیم.

– با اضافه شدن براکت ها به سطح دندان ها. شانس گیر کردن مواد غذایی بین این وسایل زیاد شده و در صورت عدم رعایت بهداشت، در مدت کوتاهی رنگ دندان ها تغییر کرده، علایم پوسیدگی مشاهده شده و لثه ها متورم و ملتهب می شوند، بنابراین باید با آغاز ارتودنسی، برنامه حفظ و نگهداری وسایل و دندان ها از مهمترین اصولی باشد که بر انجام آن اصرار ورزید.

– مصرف مواد غذایی نشاسته ای و قندی را باید به حداقل خود رساند.و در صورت خوردن این نوع غذاها، باید هر چه سریع تر با آشامیدن آب، ضمن برطرف نمودن طعم شیرین دهان و در نتیجه کاهش میزان اسیدی شدن فضای دهان، باید پس از مدتی نسبت به استفاده از نخ دندان و مسواک اقدام نمود.

– از خوردن مواد غذایی بسیار چسبنده نظیر گز، سوهان، آدامس باید پرهیز شود.

– باید به هنگام غذا خوردن، لقمه های غذا را کوچک گرفت.و به هنگام جویدن، لقمه ها را به آرامی و حتما با هردو طرف جوید.


دکتر پیام توکلی

جراح دندانپزشک ، متخصص آسیب شناسی دهان

دندانپزشک متخصص اصفهان

جهت مشاهده صفحه اینستاگرام دکتر پیام توکلی دندانپزشک متخصص اصفهان کلیک کنید.


– غذاهای دارای الیاف گیاهی مثل انواع سبزیجات. خیلی سریع بین سیم و براکت ها گیر نموده، عمل تمییز کردن دندان ها را مشکل می سازند. بنابراین توصیه می شود که تکه های سبزیجات بسیار ریز شوند تا عمل تمییز کردن راحت تر شود. در ضمن سفارش می شود که پس از مصرف این مواد، بلافاصله از نخ دندان و مسواک استفاده نمود.زیرا در صورت باقی ماندن طولانی مدت این مواد لای این وسایل، به سرعت فاسد شده و ضمن ایجاد بوی بد و ناراحت کننده، رنگ نامطلوبی را ایجاد کرده.و نمای بسیار زشت و زننده ای را باعث می شوند.

– براکت های نصب شده روی شش دندان های جلویی بالا و پایین نسبت به گاز گرفتن مواد غذایی و میوه های سفت و سخت ( انواع ساندویچ، سیب، خیارو…) حساس هستتند.و باید از این کار پرهیز کرد. در این موارد باید این مواد غذایی را با چاقو به قطعات کوچک تبدیل نمود.و سپس آنها را به آرامی جوید براکت های نصب شده روی دندان های عقبی بالا و پایین که در عمل آسیاب کردن مواد غذایی دخالت دارند به فشار وارد شده نسبت به خوردن مواد سخت غذایی نظیر ته دیگ برنج، انواع آب نبات ها و شکلات های سخت، دانه های غذایی سفت مانند نخود، پسته، بادام، تخمه های ژاپنی و کدو بسیار حساس هستند و باید از مصرف آنها جدا خودداری نمود، دانه های غذایی را می توان آسیاب نمود و مخلوط با موادی نظیر ماست و بستنی مصرف نمود.


مطالب پیشنهادی :

انتخاب خمیر دندان مناسب

کاربردهای اختصاصی خمیردندانها

ارتباط سلامت لثه ها و سلامت جسم

انواع بیهوشی در دندانپزشکی

ری پلنتاسیون چیست؟

کاربردهای اختصاصی خمیردندانها

کاربردهای اختصاصی خمیردندانها

کاربردهای اختصاصی خمیردندانها

کاربردهای اختصاصی خمیردندانها به شرح زیر است:

1- كاهش پلاك ميكروبي:

معمولا خمير دندان‌ها حاوي موادي هستند كه نقش آنها كاهش پلاك ميكروبي موجود در سطح دندان‌ها و لثه است خمیردندان ها علاوه بر داشتن مواد ضد ميكروبي، با ایجاد کف و همچنین سایشی که به واسطه وجود مواد ساینده ایجاد می نمایند این نقش را ايفا نموده، دندانها را در مقابل تجمع پلاك‌هاي ميكروبي و نهايتاً بیماری‌های لثه حمایت می نمایند.

2- خاصیت ضد پوسیدگی:

خمیردندان ها علاوه بر کمک به کاهش میکروبهای پوسیدگی زا به علت دارا بودن فلوراید باعث توقف پوسیدگی در مراحل اولیه و استحکام بیشتر مینای دندان و افزایش مقاومت دندانها در مقابل پوسیدگی میشود. این توافق وجود دارد که عنصر فلوراید در خمیردندانها مهمترین و مؤثرترین ماده برای سلامتی دندانها می باشد بنابراین مؤکداً توصیه می گردد افراد بزرگسال از خمیردندانهای حاوی فلوراید استفاده نمایند.

3-در دندانهای حساس به سرما، گرما ، شیرینی یا شوری:

بافت اصلی تمام دندانها عاج میباشد كه داراي ساختمان ميكروسكوپي متشكل از لوله هاي عاجي است. مواد داخل اين لوله ها باعث انتقال حرارت و حس درد مي باشند. عاج در قسمت تاج دندان به وسیله مینا و در قسمت ریشه بوسیله سمان پوشیده شده است. اگر به علت پوسیدگی، سایش یا شکستگي تاج، عاج دندان به محیط دهان باز شود به علت ساختمان میکروسکوپیک عاج دندانها حساس می‌گردد و هر تحریکی باعث درد و ناراحتی میشود.

به منظور رفع این مشکل برخی خمیر دندانها حاوی استرانسیوم كلراید یا مواد دیگری می باشند که با رسوب در محل عاج مدخل لوله‌هاي عاج را مسدود می نمایند. تجويز این خمیر دندانها باعث رفع درد حساسیت از دندان‌های حساس میگردد. بدیهی است ضرورت دارد اشخاص مبتلا به دندانهای حساس جهت تشخیص قطعی به دندانپزشک مراجعه و مورد معاینه قرار گیرند. چرا که ممکن است در پوسیدگی دندانی موارد دیگری از بیماری ها با همین علائم دیده شوند که در آن صورت نیاز به درمانهای دندانپزشکی میباشد و تجویز خمیر دندان ضد حساسیت صحیح و کافی نمیباشد.

معمولا در بروشور و یا بر روی بسته بندی خمیر دندانها مواردی را ذکر می کنند که بیشتر جنبه تبلیغاتی دارد و مطالعات دقیق و کافی برای اثبات آن وجود ندارد. برای مثال در تحقیقی که در سال 1390 در یکی از دانشکده‌های دندان پزشکی انجام شد نشان داده شد خمير دندان سفيد كننده اي كه کمپانی سازنده آن ادعا کرده حاوی مواد ساینده بیشتری است در عمل با خمیر دندانهای ضد حساسیت تفاوت قابل ملاحظه ای ندارند.


دکتر پیام توکلی

جراح دندانپزشک ، متخصص آسیب شناسی دهان

دندانپزشک متخصص اصفهان

جهت مشاهده صفحه اینستاگرام دکتر پیام توکلی دندانپزشک متخصص اصفهان کلیک کنید.


مطالب پیشنهادی :

رژیم غذایی ارتودنسی در بارداری

دخانیات و سلامت دهان و دندان

علل بوی بد دهان

درمان بوی بد دهان

انتخاب خمیر دندان مناسب

انتخاب خمیر دندان مناسب

انتخاب خمیر دندان مناسب

انتخاب خمیر دندان مناسب

رعایت بهداشت دهان و دندانها و مسواک کردن جزء عادات رایج و بسیار خوب مردم است. معمولا مسواک کردن با خمیر دندان انجام میشود. هرچند که عمل مکانیکی مسواک کردن در پاکیزه کردن دندانها و دهان مؤثر است، استفاده از خمیردندان مناسب باعث می شود که محافظت از دندانها و تمیز شدن محیط دهان بهتر و بیشتر انجام شود. برای توضیح بیشتر درباره خمیر دندان بهتر است به ترکیبات خمیر دندانها که اجزا اصلی آن در تمام خمیردندانها یکسان و مشابه است اشاره شود. مواد تشکیل دهنده خمیردندانها عبارت است از:

1- ماده کف کننده
2- ماده ساینده
3- ماده شیرین کننده
4- ماده محافظ
5- رنگهای مجاز
6- ماده طعم دهنده
7- ترکیبات دارویی مثل فلوراید و مواد آنتی باکتریال
8- مواد ضد حساسیت مثل استرانسیوم كلراید

خمير دندان كودكان

خمیردندانهای کودکان در بسته بندیهای کوچک و با رنگهای متنوع و جذاب تهیه می شوند. این خمیردندانها فاقد فلوراید میباشند چراکه ممکن است توسط کودک بلعیده شود. معمولا میزان خمیر دندان مورد استفاده در حد یک نخود می باشد و بهتر است حتی الامکان به کودک یاد داد که خمیر دندان يا کف حاصل از آن را نبلعد. همچنین این خمیر دندانها مواد ساینده کمتری دارند.

اخیراً انواع مختلفی از خمیردندانها به بازار عرضه شده اند که حاوی ترکیبات بیشتر از مواد ساینده یا آنتی باکتریال می باشند ویا خمیردندانهایی که برای ازبین بردن رنگ دندانهای افراد سیگاری است. همچنین برخی از کارخانه های سازنده ادعا می نمایند که خمیردندان تولیدیشان حاوی عصاره های گیاهی و داروهای سنتی برای درمان بیماریهای لثه می باشند. لازم است تاکید شود که اصل عمل تمیزکردن دندانها بوسیله مسواک کردن (با تاکید بر روش مسواک کردن و نه نوع و جنس آن ) انجام می شود و خمیردندانها در این کار نقش کمک کننده و مساعد کننده دارند.

آیا تغییر خمیر دندان و مسواک پس از مدت زمان معینی ضرورت دارد؟

بسته به شرایط نگهداری مسواک و نحوه استفاده از آن موهای مسواک خاصیت خود را از دست می دهند و بهتر است در زمان مناسب تعویض گردد و در مورد لزوم تعویض خمیر دندان هیچ شاهد مستندی وجود ندارد. هر چند که برخی از دندانپزشکان بر اساس استدلال توصیه می‌نمایند گاه‌گاهی خمیر دندان تعویض گردد؛ چرا که استفاده از یک خمیر دندان ممکن است باعث تاثیر بر فلورمیکروبی دهان گردد هر چند که تغییر خمیر دندان بی ضرر است اما شواهد كافي در مورد فوائد آن وجود ندارد.

آیا باقی ماندن خمیر دندان در دهان یا قورت دادن آن بلا اشکال است؟

در مورد دندانهای حساس دندان پزشکان توصیه مینمایند پس از مسواک کردن کف حاصل از خمیردندان به مدت چند دقیقه در دهان باقی بماند تا تاثیر بیشتر و بهتری در دندانهای حساس داشته باشد اما بلعیدن آن به هیچ وجه توصیه نمی شود. هرچند که خمیردندان ها مجوزهای لازم را از مؤسسات مسئول و ناظر بر سلامت مانند FDA و مانند آن را دارا می باشند، به جهت ترکیبات متنوع و موجود بودن مواد غیر خوراکی مثل گلیسیرین و مواد ساینده و مانند آن بلع آنها مجاز نمی باشدو توصیه می گردد از بلع آن خودداری گردد.


دکتر پیام توکلی

جراح دندانپزشک ، متخصص آسیب شناسی دهان

دندانپزشک متخصص اصفهان

جهت مشاهده صفحه اینستاگرام دکتر پیام توکلی دندانپزشک متخصص اصفهان کلیک کنید.


مطالب پیشنهادی :

مال اکلوژن دندان ها | علل و علائم

رژیم غذایی ارتودنسی در بارداری

دخانیات و سلامت دهان و دندان

علل بوی بد دهان

درمان بوی بد دهان

مال اکلوژن دندان ها | علل و علائم

مال اکلوژن دندان ها | علل و علائم

مال اکلوژن دندان ها

مال اکلوژن دندان ها (Malocclusion) به مشکلات مربوط به عدم هماهنگی و عدم تراز دندان ها گفته می‌شود. مال‌اکلوژن می‌تواند منجر به بروز عوارض جدی در سلامت دهان و دندان شود. برخی از رایج‌ترین مشکلات و ناهنماهنگی های دندان عبارتند از:

  • کراودینگ یا به هم فشردگی دندان ها
  • کراس بایت
  • اوربایت
  • آندربایت
  • اپن بایت

زمانی که دندان ها در موقعیتی به غیر از حالت طبیعی قرار داشته باشند، نمی‌توانند عملکرد و نقش خود را به درستی انجام دهند. بنابراین لازم است که برای محافظت از سلامت کلی دهان و دندان، در مورد این مسئله و نحوه درمان آن اطلاعات بیشتری کسب کنید.

اکلوژن چیست؟

اکلوژن یا (Occlusion) اصطلاحی است که به تراز دندان ها با هم در یک وضعیت طبیعی اشاره دارد. در حالت ایده آل، دندان های شما باید به راحتی و بدون هیچ شلوغی، انحراف، فاصله و یا چرخشی در کنار هم قرار گرفته باشند. علاوه بر این، باید دندان‌های فک فوقانی و جلویی شما در حالت طبیعی کمی از دندان های فک پایینی شما جلوتر باشد. و مقداری روی دندان های فک پایینی را می‌پوشانند. زمانی که دهان خود را می‌بندید، دندان های هر دو فک باید بدون هیچ مشکل و یا فشاری روی هم قرار بگیرند. به هر وضعیتی غیر از این، مال‌اکلوژن گفته می‌شود.

چه عواملی باعث ایجاد مال اکلوژن می شود؟

مال‌اکلوژن معمولاً یک وضعیت ارثی است. این بدان معنی است که می‌توان آن را از نسلی به نسل دیگر منتقل کرد. اما عوامل دیگری نیز می‌توانند در شکل گیری این وضعیت دخیل باشند. به طور معمول برخی شرایط یا عادات وجود دارد که ممکن است شکل و ساختار فک را تغییر دهد. برخی از این شرایط عبارتند از:

  • شکاف لب و کام
  • استفاده مکرر از پستونک بعد از سن 3 سالگی
  • استفاده طولانی مدت از شیشه شیر
  • مکیدن انگشت شست در اوایل کودکی
  • تروما به صورت و فک
  • بروز تومورهای دهان و یا فک
  • رشد و توسعه دندان های غیر طبیعی با اشکال عجیب و یا آسیب دیده
  • مراقبت ضعیف از دندان ها
  • انسداد راه های هوایی

علائم مال اکلوژن چیست؟

بسته به طبقه بندی مال اکلوژن، علائم این اختلال، ممکن است ظریف و محدود و یا شدید باشد. علائم معمولی مال‌اکلوژن شامل موارد زیر است:

  • عدم تراز و ناهماهنگی دندان ها
  • تغییر در ظاهر صورت
  • گزیدن و یا گاز گرفتن مکرر بخش داخلی لپ ها یا لب ها
  • احساس ناراحتی هنگام جویدن یا گاز زدن مواد غذایی و خوراکی
  • مشکلات گفتاری، از جمله سوت زدن حین صحبت کردن
  • تنفس از طریق دهان به جای بینی

 


دکتر پیام توکلی

جراح دندانپزشک ، متخصص آسیب شناسی دهان

دندانپزشک متخصص اصفهان

جهت مشاهده صفحه اینستاگرام دکتر پیام توکلی دندانپزشک متخصص اصفهان کلیک کنید.


مطالب پیشنهادی :

دلایل ایجاد آبسه دندان چیست؟

7 روش‌ برای تقویت مینای دندان

تاثیر بارداری روی دهان و دندان خانم ها

تمیز کردن انواع ریتینر

علل و علائم فرسایش مینای دندان

جلوگیری ریزش مینای‌ دندان

جلوگیری ریزش مینای‌ دندان

چگونه از ریزش مینای‌ دندان جلوگیری کنیم؟

برای جلوگیری از ریزش مینای‌دندان و سالم نگه داشتن دندان، حتماً روزانه با یک دهانشویه حاوی فلوراید و ضد عفونی کننده مسواک زده و نخ دندان بکشید. برای ارزیابی دقیق و منظم باید هر شش ماه یکبار به دندانپزشک خود مراجعه کنید. همچنین می توانید نکات زیر را دنبال کنید:

  • غذاها و نوشیدنی‌های اسیدی را از رژیم غذایی خود حذف کرده و یا مصرف آن ها را کاهش دهید.
  • پس از خوردن و مصرف غذاهای اسیدی یا نوشیدن مواد اسیدی بلافاصله دهان خود را با آب شستشو دهید.
  • اگر به خوردن و یا نشویدن مواد حاوی اسید عادت دارید، سعی کنید که از نی برای نوشیدن آن ها استفاده کنید.
  • مصرف تنقلات و خوراکی های شیرین را مدیریت کنید. میان وعده های شیرین می‌توانند روند پوسیدگی دندان ها را تسریع ببخشند.
  • بین وعده های غذایی آدامس بدون قند بجوید. جویدن آدامس باعث افزایش تولید بزاق تا 10 برابر حالت معمولی خواهد شد.
  • اگر میزان تولید بزاق شما کم است و یا دهان شما زود به زود خشک می‌شود سعی کنید در طول روز آب زیادی بنوشید.
  • از خمیر دندان حاوی فلوراید استفاده کنید. فلوراید دندان ها را تقویت می کند، بنابراین اطمینان حاصل کنید که فلوراید به عنوان ماده ای اصلی خمیر دندان شما است.
  • درباره نحوه کاهش پوسیدگی دندان ها از دندانپزشک خود سوال بپرسید.

آیا میزان بالایی از فلوراید را دریافت و استفاده کرد؟

بله این امکان وجود دارد. اما باید توجه داشته باشید در حالی که فلوراید در جلوگیری از پوسیدگی دندان ها نقش بسیار پررنگ و مفیدی ایفا می‌کند، استفاده بیش از حد از این ماده می تواند مشکلاتی مانند فلوروز مینای دندان ایجاد کند. این وضعیت می‌تواند در کودکان رخ دهد و باعث ایجاد نقص در مینای دندان آن‌ها شود.

بیشتر کودکان مبتلا به فلوروز مینا دارای شرایط خفیفی هستند که دلیلی برای نگرانی وجود نخواهد داشت. با این وجود در بعضی موارد شدیدتر، دندان ها تغییر رنگ پیدا می‌کنند، سوراخ می‌شوند و تمیز کردن آن ها با دشواری همراه خواهد بود.

فرسایش مینای دندان چگونه درمان می‌شود؟

درمان فرسایش و ریزش این بخش از دندان بستگی به نوع مشکل دارد. گاهی اوقات از پیوند و ترمیم دندان برای محافظت از بافت آن و افزایش زیبایی ظاهری استفاده می‌شود. اگر میزان فرسایش و از بین رفتن مینای دندان قابل توجه باشد، ممکن است دندانپزشک توصیه کند که دندان را با تاج یا لمینت ارتودنسی بپوشانید. تاج ممکن است دندان را از پوسیدگی بیشتر محافظت کند.


دکتر پیام توکلی

جراح دندانپزشک ، متخصص آسیب شناسی دهان

دندانپزشک متخصص اصفهان

جهت مشاهده صفحه اینستاگرام دکتر پیام توکلی دندانپزشک متخصص اصفهان کلیک کنید.


مطالب پیشنهادی :

دلایل ایجاد آبسه دندان چیست؟

7 روش‌ برای تقویت مینای دندان

تاثیر بارداری روی دهان و دندان خانم ها

تمیز کردن انواع ریتینر

علل و علائم فرسایش مینای دندان